डेबिट नोट › डेबिट नोट कदा दातव्यम्
डेबिट नोट कदा दातव्यम्
एकं प्रश्नं पृच्छतु: किं ग्राहकः अधुना मूल-इनवॉइसोक्तात् अधिकं दास्यति? आम् चेत्, सप्लायरः अतिरिक्त-राशये तस्य GST-कृते च डेबिट नोट ददाति। ग्राहकः न्यूनं दास्यति चेत्, तस्य स्थाने क्रेडिट नोट।
उदाहरणानि
- अशुद्धं न्यूनः रेट बिलितः: अन्यराज्यस्य क्रेत्रे 100 यूनिट्-उपरि ₹500 स्थाने ₹480 बिलितम्। डेबिट नोट: ₹2,000 + IGST 18% ₹360 = ₹2,360। कारणं "Price increased (rate difference)"।
- अशुद्धः GST-दरः: ₹50,000 उपरि 18% स्थाने 5% गृहीतम्। अतिरिक्तः टैक्सः ₹50,000 इत्यस्य 13% = ₹6,500। तस्मै टैक्साय डेबिट नोट ददातु, कारणं "Tax charged short" चिनोतु; बुक्-षु पङ्क्तिः कथं दर्शनीया इति स्वम् अकाउंटेण्टं पृच्छतु।
- इनवॉइसितात् अधिकं मालम्: 120 कार्टन गताः, इनवॉइस 100 वदति। इनवॉइस-रेटेन GST-सहितं 20 अतिरिक्त-कार्टन-कृते डेबिट नोट।
- पश्चात् सम्मतानि शुल्कानि: इनवॉइस-अनन्तरं ग्राहकः ₹1,500 भाडा दातुं सम्मन्यते। ₹1,500 + मुख्य-सप्लाई-दरेण GST कृते डेबिट नोट (सप्लाई-भागः भाडा मालस्य दरम् अनुसरति)।
यदा डेबिट नोट अनुचितं साधनम्
- इनवॉइस अद्यापि न दत्तम्: तस्य स्थाने इनवॉइस एव सुधारयतु।
- नूतनः पृथक् विक्रयः: नूतनं टैक्स इनवॉइस रचयतु, न डेबिट नोट।
- विलम्ब-पेमेंट-उपरि ब्याजम्: GST-अनुसारम् इदं नूतना सप्लाई; अधिकांशाः व्यवसायाः तदर्थं टैक्स इनवॉइस ददति। अकाउंटेण्टं पृच्छतु।
- ग्राहकः न्यूनं दास्यति (प्रत्यर्पणं, मूल्य-न्यूनता, डिस्काउंट): क्रेडिट नोट ददातु।
क्रेतुः "डेबिट नोट"
बहवः क्रेतारः माल-प्रत्यर्पणे न्यूनता-दावे वा स्वसप्लायराय "डेबिट नोट" प्रेषयन्ति। अकाउंट्स-मध्ये इदं सामान्यम् उचितं च: तत् सप्लायरं वदति "वयं भवते देयं न्यूनीकुर्मः"। किन्तु तत् GST डेबिट नोट नास्ति। GST-मध्ये केवलं सप्लायरः टैक्स परिवर्तयति, प्रत्यर्पणाय च तस्य अर्थः सप्लायरः क्रेडिट नोट ददाति।
अतः यदि भवान् क्रेता, "एषा टिप्पणी कस्य विरुद्धम्" इत्यस्य अधः क्रयः (आपूर्तिकर्ता) चित्वा अत्र स्वडेबिट नोट रचयतु। तत् भवतः बुक्-षु सप्लायराय देयं न्यूनीकरोति, प्रत्यर्पित-मालं च स्टॉक-तः निष्कासयति। ततः सप्लायरात् GST क्रेडिट नोट याचताम्, अन्यथा भवतः क्रये टैक्स न परिवर्तते। तस्य क्रेडिट नोट आगते तत् द्वितीय-नोट-रूपेण पुनः न लिखतु: डेबिट नोट पूर्वमेव तस्य स्थाने तिष्ठति।